Orkide Bak�m�

Orkide ��k görüntüsünün yan�nda bak�m� en zor çiçeklerin ba��nda gelir. Do�ru bak�m ile orkideyi ço�altmak ve sa�l�kl� halde yeti�tirmek mümkündür. Peki, orkide bak�m� nas�l yap�l�r? Orkide nas�l budan�r ve nas�l sulan�r?

Orkide, tabii olarak Anadolu’da yeti�mesine ra�men sera ve salonlarda da yeti�tirilir. Farkl� türleri K�br�s’�n Be� Parmak Da�lar�nda yeti�mektedir. Orkide hem görüntüsüyle hem de kokusuyla muhte�em bir albenisi olan bir bitkidir. Evlerimizin en güzel aksesuarlar�ndan biri olurlar ama evde orkide yeti�tirme konusunda yeterli bilgiye sahip olursak. Peki, evde orkide nas�l yeti�tirilir? Orkide bak�m� nas�l yap�l�r? Orkide nas�l ve kaç günde bir sulan�r? ��te, orkide bak�m�n�n detaylar�...

Orkide seçimi neye göre yap�l�r?

Birçok çe�idi olan orkideleri seçmek oldukça zordur. Göz al�c� renkleri ile muhte�em bir �ölen olur orkideler. Ancak evde bak�m için dikkat edilmesi gereken noktalar vard�r.

*Büyük orkidelere yönelmelisiniz. Bunlar evin ortam�na uyum sa�lama konusunda çok daha iyidirler.

*Çiçekleri olgunla�m�� olanlardan ziyade içinde tomurcuklar�n�n da bol oldu�u bir k�sm� açm�� olanlara yönelmekte fayda var. Çünkü çiçeklerini açm�� bir orkide art�k dökülme evresine gitmektedir.

*Yapraklar�nda leke olan orkideler hasta olabilir veya fazla güne�e maruz kald�klar� için yanm�� olabilir.

*�mkân�n�z var ise köklerini kontrol edin. Koyu kahve hatta siyaha dönük ise ölü köklerdir. Kesinlikle almay�n.

Orkide evde nas�l bak�l�r?

�lk olarak orkideyi yeti�tirece�iniz yeri iyi seçmelisiniz. Orkideyi koyaca��n�z yerin ayd�nl�k olmas� ayn� zamanda direkt ���k alm�yor olmas� gerekmektedir.

Orkideler evin do�u cephesine bakan k�s�mlarda daha iyi büyürler. Güney ya da bat� cephesinde büyütülecek ise bir perde ile korunmalar� gerekir. E�er orkidenin yapraklar� koyula��r ise bu yeterli ���k almad�klar�n�n göstergesidir.

Orkide için saks� ölçüleri ne olmal�d�r?

Genellikle 10-12 cm civar�nda ufak saks�lar orkideler için yeterlidir. E�er çiçe�in içinde bulundu�u toprak kar���m� bozulduysa ve kökleri fazla geli�tiyse de�i�tirmeniz yerinde olacakt�r. Köklerinin ezilmeyece�i büyüklükte yeni bir saks� seçebilirsiniz. Ancak çok büyük seçmemeye de özen göstermelisiniz. 1-2 y�lda bir saks�n�n çiçe�inize uygun olup olmad���n� gözden geçirmenizde fayda var.

Orkide için oda s�cakl��� ne kadar olmal�d�r?

Orkideler için en iyi oda s�cakl��� gündüzleri 23 derece ak�amlar� da 18 derece civar�d�r. Yerini benimsedikten sonra normal durumlarda oda s�cakl���ndaki dalgalanmalardan kolay kolay etkilenmese de özellikle tomurcuklanma dönemlerinde sorun olabilir. serin ortamlar tomurcuklanmalar�n� durdurabiliyor.

Orkide kaç günde bir sulanmal�d�r?

Orkide kökleri her zaman nemli olmay� sevmez. Zaman zaman hafif kuruma ihtiyaçlar� vard�r. Bu nedenle sulama zaman�n� tespit etmek orkideler için hayati önem ta��r.

Saks� a��rl��� ölçülerek sulama zaman� tespit edilebilir. Bu yöntemde önce suya doyurulmu� saks� a��rl��� not edilir. �lerleyen günlerde bir kaç gün arayla tekrar saks� a��rl��� ölçülür.  Ba� parma��n�z� 1. bo�umuna kadar saks� harc�na soktu�unuzda e�er saks� harc� kurumu�sa sulama vakti gelmi� demektir bu a��rl�k not edilerek ileride yap�lacak sulamalarda yaln�zca saks� a��rl��� ölçülerek sulama zaman� tespit edilir. Asl�nda sulama zaman� tespit etmede en iyi yöntem ba� parmak yöntemidir. Ancak sürekli eller kirlendi�i için biraz zahmetli olur. Özellikle ofiste orkide bak�m� yapanlar için en uygun yöntem kur�un kalem yöntemidir. Bu yöntemde d��� boyal�, cilal� olmayan tahta kur�un kalem 2,5-3 cm kadar saks� harc�n�n tam merkezine yak�n yere bat�r�l�r. Zaman zaman kalemin ucu ç�kar�l�p kontrol edilir. E�er kalem ucu kurumu�sa sulama yap�l�r.

Orkide nas�l sulan�r?

Orkideler dald�rma ve dökme yöntemleri ile sulan�rlar. Dald�rma yönteminde kova içerisine kök bo�az�n� geçmeyecek seviyede su eklenilir ve orkide saks�s� kova içerisine koyulur. Tüm saks� materyali �slanana kadar bekletilir. Sudan ç�kar�lan saks�, suyu süzülerek yerine kald�r�l�r. E�er bir süre sonra saks� altl���nda su birikirse dökülür. Bu yöntem pratik ve kullan��l�d�r ancak orkidelerinizde herhangi bir hastal�k görülürse tek kovadan yap�lan sulamalarda hastal���n di�er bitkilere s�çramas� kaç�n�lmazd�r.

Dökme yöntemi ise musluk alt� veya sulama kab� ile yap�lan sulama �eklidir. Saks� harc� tamamen �slanana kadar sulama yap�l�r. Bu nedenle dökme sulamada bol suya ihtiyaç duyulur.

Sulama yaparken dikkat edilmesi gereken noktalar nelerdir?

-Sulama sabah veya ö�le saatlerinde olmal�d�r. Ak�am sulamalar� bakteri ve mantar olu�umuna yol açar.

-Sulama kök bo�az�n� geçmeyecek �ekilde yap�lmal� yaprak aralar�na su kaç�r�lmamal�d�r. E�er su kaçarsa ka��t mendille emdirilerek al�nmal�d�r.

-Hastal�kl� bitkiler varsa dald�rma yöntemi ile sulama yap�lmamal�d�r. Di�er bitkilere bula�mas�na sebep olur.

-Saks� alt�nda su kalmamas�na dikkat edilmelidir.

-Sulama suyu orkidenin bulundu�u ortam s�cakl��� ile ayn� olmal�d�r.

Orkidelerin çiçek açma süresi nedir?

Phalaenopsis orkidelerinin, 2 ile 6 ay aras� süren çiçek açma süreleri vard�r. Phalaenopsis orkideleri olgunla�t�klar� zaman y�lda 2 ya da 3 kez çiçek açabilirler. Bu orkide türü a��rl�kl� olarak ilkbahar veya sonbaharda çiçek açmaktad�r.

Orkidenin çiçekleri döküldükten sonraki bak�m nas�l olmal�d�r? 

Orkidenin bulundu�u ortam�n s�cakl���n�n biraz alt�na dü�ürülmesi gerekir. Yakla��k 16 derecenin alt�na çekebilirsiniz. 2-3 hafta kadar serin bir ortamda orkidenizi tutman�z gerekecektir. Bu süre boyunca özellikle de geceleri hafifçe su püskürtmeniz orkidenizde canlanma etkisi de gösterecektir.

Çiçekler döküldükten sonra önemli olan bir konu da saplar�d�r. Budama yapmak için acele etmemekte fayda var. Saplar sarar�p kahveye dönünceye kadar bekleyip budama yap�labilir.

Orkide nas�l budan�r?

Orkideler genellikle ölü k�s�mlar�n ç�kar�lmas�, �ekil verilme ve yeniden çiçeklendirme amac�yla budan�r. Budama i�lemi eylül kas�m aylar� aras�nda yap�lmal�d�r. Orkideler hassas bitkiler oldu�u için budama öncesinde elinizi ve kullanaca��n�z budama makas�n� iyi dezenfekte etmi� olman�z gerekmektedir.

Budama da kurumu� ve sararm�� yapraklarla kuru çiçek saplar� gövdeye yak�n yerden kesilip ç�kar�lmal� gövdeye zarar vermemeye özen gösterilmelidir. Canl�l���n� yitirmi� ölü kökler temizlendikten sonra tarç�n veya kömür tozu serpilerek bakteri olu�umu engellenmelidir.

Orkideler ayn� çiçek sap�ndan y�lda iki üç kez çiçeklenebilir. Yeniden çiçeklendirme için çiçeklenme döneminin sonunda çiçek sap� ye�ilken yakla��k olarak çiçek sap�n�n ortas�ndan veya a�a��dan yukar� çiçek gözleri say�ld���nda 3. gözün 2-3 cm üstünden çiçek sap� kesilmelidir. Çiçek sap� kahverengile�mi� ve tamamen kurumu�sa çiçek gövdesine yak�n yerden kesip ç�kar�lmal�d�r.